banner

Już jest! „Ziemia radzyńska 1864-1918”

W sprzedaży w Radzyniu pojawiło się długo oczekiwane, kolejne wydawnictwo zaplanowanego na 10 tomów cyklu „Ziemia radzyńska”. Tym razem poświęcone latom 1864-1918. 

Wydawcą książki jest Radzyńskie Stowarzyszenie Inicjatyw Lokalnych, zaś tom ukazał się pod redakcją Agnieszki Gątarczyk i Artura Góraka. W słowie wstępnym redaktorzy piszą: 

Oddajemy do rąk P.T. Czytelników kolejny tom „Ziemi radzyńskiej”, który w programie wydawniczym 10-tomowej monografii widnieje na czwartym miejscu. Taka formuła monografii lokalnej, nie tylko dzieląca historię ziemi radzyńskiej na odrębne okresy ale i rozkładająca w czasie ich opracowanie pozwoliła też na rozłożenie w czasie badań, a nawet lepiej zmobilizowała do drobiazgowej pracy badawczej. Dowodem są kolejne tomy (działy monografii), które przyniosły wiele nowych i często zaskakujących ustaleń dotyczących Radzynia i okolic. Bez wątpienia jest to też związane z plejadą Autorów, których udało się zaprosić do współpracy – badaczy różnych epok i różnych zagadnień, nierzadko sięgających
po nowe źródła z trudnodostępnych zagranicznych archiwów.

Lata 1864 – 1918 mają uzasadnione cezury. Jest to czas od upadku powstania styczniowego w Królestwie Polskim do końca I wojny światowej, czyli do końca istnienia Królestwa Polskiego w sensie ustrojowym. To jednocześnie czas ogromnych przemian społecznych, gospodarczych oraz politycznych, związanych z uwłaszczeniem chłopów i popowstańczą rusyfikacją. To czas zawirowań religijnych związanych z likwidacją wyznania grekokatolickiego i pierwszą wojną światową. To wszystko pod czujnym okiem rosyjskiego zaborcy, który wszelkimi sposobami chciał na wieki utrwalić swoje panowanie na tym terenie. Stopniowe nasycanie terenu powiatu żołnierzami pozostającymi na służbie w policji i administracji oraz urzędnikami a/i jednoczesna przymusowa rusyfikacja rdzennych mieszkańców poprzez system oświatowy i Cerkiew Prawosławną współgrały ze sobą tworząc i rozwijając, już zasiedziałe (tzw. starożyłow), społeczności rosyjskie. Wybuch wojny światowej przerwał, i jak się okazało zakończył, ten proces.

Redaktorom tomu udało się pozyskać do współpracy uznanych specjalistów prezentowanej tematyki. Rozdział Społeczeństwo współtworzyli: Joanna Kowalik-Bylicka (Ziemiaństwo), Agnieszka Gątarczyk (Uwłaszczenie chłopów), Paweł Sygowski z Lublina (Żydzi radzyńscy w latach 1848-1867). Tematyka religijną zajęli się: Andrzej Szabaciuk z KUL (Kościół Katolicki, Konwersja byłych Unitów na katolicyzm), Dorota Wereda z UPH w Siedlcach (Parafie unickie) i Krzysztof Latawiec z UMCS (Radzyński Dekanat Prawosławny). Rozdział poświęcony władzom powiatu przygotowali: Artur Górak z UMCS i Krzysztof Latawiec (Administracja rosyjska powiatu radzyńskiego 1867-1918) oraz Dariusz Szewczuk z UMCS (Oświata). Temat armii i wojny zgłębili Jacek Legieć z Uniwersytetu Jana Kazimierza w Kielcach (Służba wojskowa), Mariusz Kulik z Instytutu Historii PAN (Garnizon rosyjski w Radzyniu Podlaskim) i Tomasz Pietrzela (Pomniki i groby poległych w I wojnie światowej).

Książkę uzupełniają wyjątki radzyńskie ze sprawozdań i przeglądów gubernialnych przygotowane przez pracownika Rosyjskiej Biblioteki Narodowej w Sankt Petersburgu Aleksieja Igorjewicza Razdorskijego oraz aneks statystyczny miasta Radzyń i gmin powiatu radzyńskiego z 1909 r.

Recenzentem wydawnictwa jest prof. Andrzej Gil z KUL, autorem projektu okładki oraz składu, jak zwykle, Przemysław Krupski. Tom ukazał się dzięki wsparciu finansowemu: Miasta Radzyń, Powiatu Radzyńskiego, Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych, Banku Spółdzielczego, PSS „Społem” oraz Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej.

Warto dodać, że to tom „Ziemia radzyńska 1864-1918” stanowi już półmetek serii. Od roku 2010 ukazały się tomy za lata 1810-1815, 1815-1831, 1918-1939, 1939-1944 oraz obecny 1864-1918. Teraz planowane są do wydania tomy za lata 1831-1864 oraz 1944-1956.

Książkę (oraz większość tomów poprzednich) można nabyć w radzyńskich księgarniach: Educo, Hermes, Zaborek, w Archiwum Państwowym oraz internetowo u wydawcy: www.rasilbooks.pl 

„Naukowa epidemia, czary mary i alchemia” – niecodzienna lekcja przyrody w SP1

NASTĘPNY ARTYKUŁ »

Kolędnicy misyjni pomagają dzieciom z Tajlandii

Skomentuj