banner

31 sierpniowych dni 1920 roku na Podlasiu

Książka dra Józefa Geresza dzień po dniu przeprowadza nas przez najazd, okupację i odwrót bolszewików w 1920 roku. Rzecz dotyczy naszego regionu.

Międzyrzecki historyk zaprezentował opracowanie wyjątkowe. Zebrał w jednym tomie dotychczasowy stan badań dotyczący najazdu sowieckiego na Podlasie Mniejsze, czyli nasze. Choć książka nie przynosi nowych efektów badań archiwalnych, a jedyni źródłami, do których odwołuje się Autor, są informacje z ówczesnej prasy regionalnej, ma duże znaczenia dla historii regionu ze względu na tytaniczną pracę, jaką włożono w zebranie rozproszonej literatury odnoszącej się do 31 sierpniowych dni na Podlasiu.

Chociaż Józef Geresz, związany od lat z Katolickim Radiem Podlasie oraz tygodnikiem „Echo Katolickie”, nie ukrywa, że wizja Boskiej ingerencji w Bitwę Warszawską jest mu bliska (Jednak gdyby nie pomoc z góry, gdyby nie dary Ducha Św., i opieka Matki Bożej, pewnie wszystko potoczyłoby się inaczej. Trudno to historykowi udowodnić i wydarzenie to pozostaje w zakresie tych, w które się albo wierzy, albo nie. Autor tej publikacji należy do tych pierwszych…), nie pomija jednak wysiłku narodu oraz kunsztu akcji wojskowej w zwycięskiej wojnie. Był to również – pisze – olbrzymi, nadludzki wysiłek, ciężka „mordęga” w chmurach kurzu wzniecanego dziesiątkami tysięcy nie tylko żołnierskich butów, ale bosych stóp na drogach polnych od Terespola, Sarnak, Mężenina, Sokołowa aż po Radzyń, Dęblin, Kock, a także strugi żołnierskiej krwi.

Niech te wymienione wyżej miejscowości wyznaczą nam w przybliżeniu teren zainteresowania badawczego Geresza. Książka zaś to możliwie dokładne  kalendarium, w którym dzień po dniu autor odtwarza przebieg najazdu bolszewickiego na Podlasie. W tym względzie stanowi opracowanie nie do przecenienia dla lokalnego czytelnika zainteresowanego najazdem sowieckim w 1920 roku na nasz region. Tym bardziej, że tekst wzbogacono obszerną wkładką ikonograficzną zawierającą fotografie i mapy.

Gdy pominiemy występujące tu i ówdzie literówki, uwierający lokalsa brak indeksu osobowego i geograficznego oraz bibliografii, można by ocenić książeczkę Józefa Geresza bardzo pozytywnie.

————

Józef Geresz, Wobec cudu nad Wisłą (sierpień 1920 r. na południowym Podlasiu), Międzyrzec Podlaski 2017.

 

Dariusz Magier

archiwozof

Do przodu

NASTĘPNY ARTYKUŁ »

Odsłonięcie tabliczki na Skwerze Podróżników przez Piotra Pustelnika

Skomentuj