Dziś mija okrągła, 200. rocznica śmierci Zygmunta Vogla – malarza, rysownika, projektanta kaplicy Krzyża Św. w Siedlcach, autora cenionych pejzaży miejskich.

Zygmunt Vogel urodził się 15 VI 1764 roku w Wołczynie (obecnie na Białorusi) jako syn kuchmistrza pracującego dla księcia Michała Czartoryskiego. Ojca stracił wcześnie, ale Czartoryscy wspomogli syna swego pracownika. Początkowo kształcił się na architekta, ale ostatecznie zmienił kierunek edukacji i zaczął uczyć się sztuk plastycznych. Dzięki protekcji Stanisława Kostki Potockiego został przyjęty do Malarni Królewskiej. Duży wpływ miał na niego Canaletto, czyli Bernardo Belotto, ceniony malarz i twórca pejzaży miejskich, na których uwieczniał XVIII-wieczną Warszawę. Vogel poszedł w jego ślady. Jako malarz i rysownik malował i rysował głównie architekturę. Potrafił wszakże świetnie zestawiać architekturę z przyrodą, harmonijnie łącząc je w jednym obrazie.

W 1787 r. Vogla zauważył król Stanisław August. Został jego nadwornym akwarelistą ze stałą pensją. Dodatkowo miał jeszcze zlecenia od magnatów. Król cenił go i żartobliwie nazywał "Ptaszkiem" ("Vogel" po niemiecku znaczy "ptak".)

Dopiero po śmierci ostatniego króla w 1798 roku Vogel musiał szukać nowej stałej pracy. Ostatecznie otrzymał posadę wykładowcy na Uniwersytecie Warszawskim. W Warszawie mieszkał do końca życia. Tam zmarł 20 IV 1786 roku. Pochowano go na stołecznym cmentarzu ewangelickim.

Zygmunt Vogel zasłynął jako malarz i rysownik malujący i rysujący pejzaże, najczęściej uwieczniający architekturę. Obok obrazów Canaletta to jego dzieła pomagały w odbudowie Warszawy po II wojnie światowej. Jednakże malował i rysował widoki nie tylko ze stolicy, ale także z wielu innych miejsc z kraju.

Warto też odnotować, iż poza uwiecznianiem architektury Zygmuntowi Voglowi zdarzyło się też zaprojektować pewien budynek, a mianowicie kaplicę p. w. Świętego Krzyża w Siedlcach. Istnieje ona do dnia dzisiejszego. Zaprojektowaną przez siebie kaplicę dodatkowo uwiecznił obrazem.

W Warszawie uwiecznił m. in. Wieżę Marszałkowską, ulicę Miodową, ulicę Dziką, park Łazienki, ulicę Nowy Świat, konwikt pijarów, ulicę Mazowiecką, Plac Krasińskich, Krakowskie Przedmieście i wiele innych miejsc. W jego twórczości są też obrazy i rysunki przedstawiające widoki z Krakowa, Gdańska, Wilna, Częstochowy, Puław, Kazimierza, Tarnowa, Ojcowa i wielu innych miejsc. Jeśli o szeroko rozumiany nasz region, warto odnotować, że poza wspomnianą zaprojektowaną przez siebie kaplicą namalował też ogród Aleksandry Ogińskiej. Są trzy jego obrazy przedstawiające Kock – jeden centrum miasta z kościołem i ratuszem, drugi widok od strony Wieprza, trzeci – widok od strony gościńca.

Na koniec artykułu zamieszczam niektóre z obrazów i rysunków Zygmunta Vogla, a dodatkowo jeszcze fotografię kaplicy p. w. Krzyża Świętej w Siedlcach wykonaną przeze mnie w 2017 roku.

Kaplica p. w. Krzyża Świętego w Siedlcach:

Współczesna fotografia kaplicy:

Ogród Aleksandry Ogińskiej w Siedlcach:

Widoki z Kocka:

Widoki z Kazimierza:

Niektóre widoki z Warszawy:

Barbakan w Krakowie:

Jasna Góra:

Pałac w Puławach:

Zamek w Janowcu:

Widok z Dęblina:

Brama Wyżynna w Gdańsku:

Zamek Krzyżtopór w Ujeździe:

Tarnów:

Zamek w Ossolinie:

Wilno: